Dokument znajduje się w Archiwum Państwowym w Przemyślu, w ramach zespołu Archiwum Greckokatolickiego Biskupstwa w Przemyślu (sygnatura 56/142/0/25). Są to luźne kartki zawierające protokoły z wizytacji dekanatu kańczudzkiego. Dokument jest napisany w większości po polsku, posiada wtrącenia łacińskie. Tłumaczenia zwrotów łacińskich znajdują się w nawiasach.
Niestety, w teczce nie zachowała się lista pytań przesłana do parochów.
W owym czasie cerkiew w Kańczudze nie była już samodzielną parafią, tylko cerkwią filialną parafii w Krzeczowicach.
21.11.1817 r.
Na mocy wydanego od JW Metropolity y Arcybiskupa R.G. na 24 8bra (października) ad Nr 85 rb. Rozporządzenia względem Odpisania do 74. podanych punktów, w czasie Wizyty Kannoney Podpisany Paroch Parafii Krzeczowskiey i Kańczuckiey Swoie Sumienne pokłada odpowiedzi.
- Co do pierwszego zapytania odpowiada
Podpisany Paroch Krzeczowskiey i Kanczuckiey od Prezenty w R(ok)u 1797 od Wiel. Cypryana Abdaka Kowalskiego sobie danej At A przytym zaś podług zezwolenia JW Antoniego Angielowicza Biskupa R.G. Przemyskiego w R(ok)u 1793 otrzymanego, wtych Parochiach zostaie ut B.
- Co do Drugiego
Prócz Parochialney w Krzeczowicach, ma i Filialną Cerkiew w Mieście Kańczudze, która dawniey była Parafialną.
- Co do Trzeciego
Parochialney Cerkwi w Krzeczowicach Tytuł Św. Mikołaja, w Filialney zaś Cerkwi w Kańczudze, pod tytułem protekcji Matki Boskiey.
- Co do Czwartego
Parochialnym w Krzeczowicach Wiel. Floryan Fedorowicz a filialnym w Kańczudze Wiel. Józef Kellerman Kollatorami
- Co do Piątego
w Parochii Krzeczowskiey Cerkiew drewniana, w Filialnej zaś w Kańczudze murowana
- Co do Szóstego
w Krzeczowicach podług łacińskiey struktury budowana. w Kańczudze podług struktury R.G. (rytu greckiego) murowana Cerkiew.
- Co do Siódmego
Są przyozdobione
- Co do Ósmego
Ma Deisus
- Co do Dziewiątego
Tak w parochialney krzeczowickiey jako i Filialney Kańczuckiey prócz Wielkiego Ołtarza po dwa poboczny znajduie się.
- Co do Dziesiątego
y na pobocznych Ołtarzach gdy się trafi Msze Św. odprawiaią się
- Co do jedenastego
Niewiem, Czyli za pozwoleniem Konsystorza poświęcane Ołtarze ale Instrumenta Benedykcyi znajduią się
- Co do dwunastego
Każdy Ołtarz jest przyozdobiony i antemisy maią.
- Co do Trzynastego
Antemisy są stare ale całe
- Do Czternastego
Dzwonnice tak w Krzeczowicach iak i w Kańczudze znajduią się przy Cerkwiach. W Krzeczowicach drewniana cała y dobra w Kańczudze zaś zdezelowana y niebezpieczna bardzo stęplami podparta tylko bo by się już była obaliła.
- Do piętnastego
wtych Cerkwiach dwóch znajduią się Obrazy w Ołtarzach tylko, nieprzyzwoitych zaś niemasz
- Do Szesnastego
Dzwonów w Parafii Krzeczowickiey iest Trzy w Kańczudze Cztery. Dzwonnice zaś obydwie do Cerkiew przyparte.
17-18. Do Siedemnastego
w Parafii Krzeczowskiey Cerkiew Oparkaniona lecz parkany reparacyi potrzebują – w Kańczudze zaś żadnym Parkanem nie obwiedziona.
- Do Dziewiętnastego
w Parafii Krzeczowskiey Cmentarz przy Cerkwi dla chowania zmarłych. W Kańczudze wraz z łacińskiemi chowaią się za miastem na Cmentarzu, y tam figura postawiona
- Do dwudziestego
w Parafii Kańczudzkiey znajduią murowane figury u łacinników w Krzeczowickiey Parafii żadnei figury niemasz
- Dwudziesta pierwsza Odpowiedź
Książek w Cerkwii Krzeczowskiey Rytuałem przepisanych dwie tylko znajdzie się. W Kańczudzkiey zaś Parafii wszystkie Książki Rytuałem przepisane
- Dwudziesta Druga
w Cerkwi filialney Kańczuckiey są Ornaty duzye piękne w Parafialney zaś Krzeczowickiey przystarzałe
- Dwudziesta Trzecia
Ochędóstwo wszelkie bywa w Cerkwiach
- Dwudziesta Czwarta
do Cerkwiów Krzeczowickiey i Kańczuckiey po zabraniu Naczynia Kościelnego jako to w Krzeczowicach Dominium sprawiło Wielki pozłacany złotem, ale teraz już wytarty Krzyż dawny ołowiany. Zaś w Kańczudze Parafianie sprawili Monstrancyę drewnianą pozłacaną duzyą ozdobną, krzyż, Puszke z Metalu Mozieżnego.
- Dwudziesta Piąta
Tak w krzeczowickiey jako i w Kańczuckiey żąden dziak(1)Dziak (diak) to kantor, który w cerkwi prowadzi śpiewy i zna się na obrządku. Towarzyszy i pomaga kapłanowi w jego posłudze, tzn. śpiewa podczas nabożeństw, w czasie udzielania sakramentów lub na pogrzebach – za Wikipedią. nieznayduie się chyba który z Nabożeństwa usłuży w Cerkwi abo Większa za zdolnego Cieszko dostać
- Dwudziesta Szósta
Sam Paroch tylko Pacierz Odmówiwszy Mszę Św. odprawi Naukę powi bo niemasz do pomocy
- Dwudziesta Siódma
w Poście Wielkiem prócz dozwiadczennoju nieodprawia się bo nie masz Dziaka do pomocy
- Dwudziesta Ósma
Każdey Niedziele y każdego Święta Ewangelia tu wykłada się y Katechizmu zgromadzonego ludu na nabożeństwa Paroch uczy
- Dwudziesta Dziewiąta
Dzieci w Parafii Krzeczowskiey znajduie się zdolnych do nauki in Nru … w Kańczudzkiej
- Trzydziesta
Przed Opowiedzią Katechizmu y Pacierza, Nowożeńcy słuchani bywaią
- Trzydziesta Pierwsza
Bez Chrztu Św. w tych Parafiach żadne Dziecko nieumarło – jedna tylko Kobieta nagłą śmiercią przy porodzeniu bez S.Ś. y oleyu świętego umarła.
- Trzydziesta Druga
Dokumenta Erekcienalne tyko w Kopiach znayduią się. Orygina zaś samych dzisiejszy Paroch niezastał bo są zabrane przez ? Rzeszowski Cyrkularny Urząd wprzód bytności dzisiejszego Parocha.
- Trzydziesta Trzecia
Protokół Zarządzeń Konsystorskich y politycznych Instancyi znayduie, który prezentuie się
- Trzydziesty Czwarty
Msze Św. podług fundacyi w Kańczudze na ? 12 odprawuią się w Parafii Krzeczowskiey żadnego niemasz i niebyło funduszu
- Trzydziesta Piąta
Bardzo rzadko wteraźniejszym czasie trafia się aby dawali na Msze Św. ajeżeliby się trafiło Msza Św. zaraz odprawiana bywa
- Trzydziesta Szósta
Baba do odbierania dzieci aprobowana nieznaiduje się w Parafiach r.g.
- Trzydziesta Siódma
Dzieci jak tylko się urodzi tak bez zwłoki do Chrztu niosą
- Trzydziesta Ósma
Gdy się trafi okoliczność nagła słabego Dziecięcia aby Ochrzczone było podług obrządku Kościoła Św. naybardziey w porze twardey zimy takowe w domu Parocha Chrzest odprawia się
- Trzydziesta Dziewiąta
Podług Rytuału y Ustawy Kościoła Św. przyzwoita odezwa bywa
- Czterdziesta
Książki dla wiadomości Paroch czyta Biblij niema
- Czterdziesta Pierwsza
Budynki Plebańskie przez dawnieyszych Dziedziców wystawione w Krzeczowicach przez już zmarłego kollatora Cypryana Kowalskiego
- Czterdziesta Druga
Reparacya w Krzeczowicach o publiczne Co się tyczy Cerkwi niezaniedbana owszem w tym R(ok)u trzcina pobita i podwiązana tylko Parkany reparacyi potrzebuią bo stare. Co się tyczy budynków Plebańskich w Krzeczowicach jako tu wozownia, stodoła i obora ale te mocno spustoszałe gdyż W. Kollator dzisiyszy Pan Fedorowicz zadney pomocy ani drzew do poprawy niedaie. Co się zaś tyczy Filialney Cerkwi w Kańczudze tam ani parkanów około Cerkwi ani żadnego pomieszkania dla Parocha niemasz. tak dalece że Paroch zjeżdżający na powinne Nabożeństwa niema się gdzie ogrzać w czasie zimowey chwili, tylko w Cerkwi ogrzewa Ręce przyniesionym ogniem.
- Czterdziesta Trzecia
- Cerkiew Parochialna Krzeczowska uszkodzona jest na pułmackach ziarna zboża które podług funduszu y Inwentarza powinni dawać Parafianie z Siennowa żyta korcy 5 garcy 24
- z pustek Siennowskich Pobierano dawniey Żyta kop 4 Snop 30 Ze pustki Dwór zasiewa nic Parochowi niedaiąc
- grunta Ruskich Poddanych posiedli łacińskiey Religii chłopi zktórych do Cerkwi należało się 51 korcy Żyta garcy 24 teraz niedaią tylko część Lub ? Ćwierci zabeduje
- dawniey Paroch pobierał z Siennowa Żyta kop 4 snop. 30 ? ? nieoddaią tylko. kop duże trupami 30 przytym i inne realności Cerkwi tyczące się ? dawać zaniechali
- w Krzeczowicach miał wolne Paroch mleko teraz zbronione
- co się tyczy pokrzywdzenia Parocha w Kańczuckiey Parochyi takowa ? ze w lasach Kańczuckich miał wolny wręb do Potrzeby swoyey teraz to niedochodzi. wtakowy okolicznościach udawał się do ? Cyrkułu Rzeszowskiego dnia 10 marca (1)809 R(ok)u na którą wypadła Rezolutia ad Nr 1053 Dnia y Roku t. ut ? podawał powtórną prośbę wtey okoliczności gdzie wypadła Rezolucya 24 Februarij (1)815 R9ok)u ad Nr 1172 Lecz Dominium mało sobie ważą Rezolucye Cyrkularne Dotąd Drew 104 na Rok podług Buchalterycznego Inwentarza niedaie ut lub D
- Czterdziesta Czwarta
Bractwo Żadne w Obydwóch Parafiach nieznajduie się
- Czterdziesta Piąta
Prowizorowie w Parafii Kańczuckiey znayduią się. Którzy na światki wybieraią ato Bazyli y Michał Wołoszyny
- Czterdziesta Szósta
Podczas Nabożeństwa chodzą i słuchają Nauki parafianie, w Kańczudze Mieście bywaią targi w Dni Niedzielne lecz Paroch takowe zbronić niemoże Kiedy Zwierzchność Dominikalna temu niezaprzycza aprzezto są opieszali Parafianie do Nabożeństwa.
- Czterdziesta Siódma
Parafianie Krzeszowscy do Kańczuckiey Cerkwi ani z Kańczugi do Krzeczowic niechodzą.
- Czterdziesta Ósma
Parafianie na Nabożeństwa oddzielni męszczyzny od kobiet bywaią młodzierz żaś dla szczupłości mieysca iak może mieści się
- Czterdziesta Dziewiąta
Parafianie w Czasie Nabożeństwa razem wszyscy śpiewaią
- Pięćdziesiąta
Parafianie dzieci swoie w Dni Świąteczne na Naukę prowadzą
- Pięćdziesiąta Pierwsza
Nie daie się widzieć aby iakowe przesądy w tych dwóch Parafiach lub zgorszenia znaydowały się. nie jest wiadome Parochowi
- Pięćdziesiąta Druga
Przełozeni Gromad okazuią się bydz pilnemi w swey Religi i ?
- Pięćdziesiąta Trzecia
w Parafii Krzeczowskiey Officialiści znayduią się pod czas tylko na nabożeństwie bywają y wtenczas nauki słuchaią
- Pięćdziesiąta Czwarta
żaden fundusz wtych parafiach na Ubogich ani Szpital niejest
- Pięćdziesiąta Piąta
Ospa bywa we Dworze szczepiona do pomnożenia Oney i iey pożytkach podczas Nauki Paroch przekłada. ludziem. aze ojcy pożytku są przekonani daią Dzieci swoie do szczepienia. przy którym szczepieniu Paroch niejest. bo otym nieuwiadomiony bywa. Protokołłu także szczepienia niema. bo Hyrurg w Dominium zostawia.
- Pięćdziesiąt Sześć
Przykazanie Cerkiewne Dni Świątecznych i Niedzielnych bywa
- Pięćdziesiąta Siódma
w Parafiach Krzeczowskiey i Kańczuckiey polowania niebywaią
- Pięćdziesiąta Ósma
w Parafii tak Krzeczowskiey iako i Kańczuckiey tak w Czasie rannego iako i wieczornego nabożeństwa szynki nieustaią lecz Paroch tego zbronić nie może chociaż w Cerkwiach ustawicznie nakazuie a przytym że Zwierzchność Dominikalna y Urzędy niezbraniaią
- Pięćdziesiąta Dziewiąta
O maiącey nastąpić wizycie Kannonney Paroch Dominia swoie uwiadomił
- Sześćdziesiąt
Co się tyczy Kooperata co Żadney Parafii go niemasz. Przeto do Reszty punktów względem Kooperatora wytchniętych Paroch nieodpowiada.
Dat. w Krzeczowicach Dnia 3 9bra (września) 1817
X Jan Teleśnicku Paroch Parafii RG Krzeczowskiey i Kanczuckiey
Bibliografia
- Wikipedia – hasła: diak (dostęp 06-01-2026).
Przypisy
| ↑1 | Dziak (diak) to kantor, który w cerkwi prowadzi śpiewy i zna się na obrządku. Towarzyszy i pomaga kapłanowi w jego posłudze, tzn. śpiewa podczas nabożeństw, w czasie udzielania sakramentów lub na pogrzebach – za Wikipedią. |
|---|